Máy cắt dây CNC (Wire Cut EDM) là công nghệ gia công kim loại độ chính xác cực cao, sử dụng dây đồng hoặc dây molybdenum làm điện cực để cắt vật liệu bằng tia lửa điện. Khác với các phương pháp phay, tiện hay cắt laser, gia công cắt dây CNC không tạo lực cắt, phù hợp với các vật liệu rất cứng như thép tôi, hợp kim, tungsten….
1. Máy cắt dây CNC là gì?
1.1. Khái niệm về máy cắt dây CNC (Wire Cut EDM)
Máy cắt dây CNC (Wire EDM – Wire Electrical Discharge Machining) là một loại máy gia công kim loại bằng phương pháp phóng tia lửa điện điều khiển bằng CNC giữa dây cắt và vật liệu. Dây cắt thường làm từ đồng, đồng thau, hoặc molybdenum, có đường kính rất nhỏ (từ 0.1 – 0.3 mm) và được cuộn trên bobbin.

Máy cắt dây CNC sử dụng một sợi dây kim loại mỏng có điện tích để cắt các vật liệu cứng như kim loại với độ chính xác rất cao
Trong quá trình vận hành:
- Dây cắt không chạm trực tiếp vào vật liệu, mà chỉ đóng vai trò là điện cực.
- Toàn bộ vùng cắt được ngập trong nước deion (nước tinh khiết khử ion) để làm mát, rửa phôi và ổn định quá trình phóng điện.
- Máy được điều khiển bằng bộ điều khiển CNC, giúp tạo ra các biên dạng phức tạp, các chi tiết yêu cầu độ chính xác cao như khuôn dập, linh kiện cơ khí chính xác, khuôn mẫu nhựa…
Máy cắt dây CNC được đánh giá là công nghệ gia công độ chính xác cực cao, độ sai lệch có thể đạt ±0.002 mm – ±0.005 mm, phù hợp cho các ngành yêu cầu độ tinh xảo.
1.2. Nguyên lý gia công bằng tia lửa điện và dây đồng mảnh
Máy cắt dây CNC hoạt động dựa trên nguyên lý phóng tia lửa điện giữa dây cắt và bề mặt vật liệu. Trong quá trình gia công, dây cắt (thường bằng đồng, đồng thau hoặc molybdenum) được cấp điện và di chuyển liên tục theo đường dẫn đã lập trình. Khi dây cắt tiến sát bề mặt kim loại, một hiệu điện thế đủ lớn sẽ tạo ra tia lửa điện tại khoảng cách rất nhỏ giữa dây và chi tiết gia công. Tia lửa điện này sinh ra nhiệt lượng cực cao, có thể đạt tới hàng ngàn độ C, làm nóng chảy và bốc hơi từng điểm nhỏ trên vật liệu.
Trong suốt quá trình cắt, vật liệu không bị tác động bởi lực cơ học mà được lấy đi dần dần thông qua cơ chế ăn mòn điện. Toàn bộ vùng cắt được ngập trong dung dịch nước khử ion, giúp làm mát liên tục, rửa sạch vụn kim loại và đảm bảo tia lửa phóng ổn định. Nhờ đó, máy cắt dây CNC có thể tạo ra các đường cắt mảnh, tinh xảo và đạt độ chính xác cao, kể cả trên những vật liệu có độ cứng lớn như thép tôi, titan hay hợp kim cứng.
Cơ chế này giúp quá trình gia công đạt độ ổn định, không làm biến dạng chi tiết và phù hợp với các yêu cầu tạo hình phức tạp trong khuôn mẫu hoặc linh kiện cơ khí chính xác.
1.3. Khác biệt giữa cắt dây CNC và các phương pháp gia công thông thường
| Tiêu chí | Cắt dây CNC (EDM Wirecut) | Phay/Tiện CNC | Laser |
| Nguyên lý gia công | Tia lửa điện ăn mòn vật liệu | Dao cắt tiếp xúc trực tiếp | Tia laser nung chảy vật liệu |
| Lực tác động lên chi tiết | Không tạo lực | Có lực cắt → dễ biến dạng chi tiết mỏng | Không lực nhưng gây nhiệt |
| Vật liệu gia công | Gia công được vật liệu siêu cứng (thép tôi, carbide…) | Hạn chế với vật liệu quá cứng | Được nhiều vật liệu, trừ thép quá dày |
| Độ chính xác | Rất cao (± 0.002 – 0.01 mm) | Trung bình – cao | Trung bình |
| Chất lượng bề mặt | Nhẵn, không vết dao | Có vết dao, cần hoàn thiện lại | Dễ cháy bavia cạnh |
| Khả năng cắt chi tiết phức tạp | Xuất sắc: góc nhọn, biên dạng nhỏ | Giới hạn bởi đường kính dao | Tốt nhưng khó đạt chi tiết cực nhỏ |
| Vùng ảnh hưởng nhiệt (HAZ) | Thấp (làm mát bằng nước) | Không đáng kể | Cao, dễ biến màu mép cắt |
| Tốc độ gia công | Chậm nhất | Nhanh | Nhanh nhất |
| Mức độ tiêu hao dụng cụ | Tiêu hao dây đồng (rẻ) | Dao mòn → chi phí cao | Gần như không |
| Phù hợp ứng dụng | Khuôn mẫu chính xác, linh kiện tinh xảo | Gia công cơ khí nói chung, sản xuất hàng loạt | Cắt tấm nhanh, trang trí, kim loại mỏng |
2. Quy trình gia công cắt dây CNC

Quy trình gia công cắt dây CNC gồm các bước chính: chuẩn bị máy, điều chỉnh giá dây, kiểm tra mặt phẳng thao tác (bàn máy), cố định phôi, điều chỉnh bánh dẫn và cuối cùng là tiến hành gia công cắt dây
2.1. Chuẩn bị vật liệu và lập trình G-code
Chi tiết được thiết kế trên phần mềm CAD/CAM, xuất file G-code để điều khiển hành trình dây cắt.
2.2. Cố định chi tiết và thiết lập thông số cắt trên máy
Chi tiết được gá trên bàn để đảm bảo độ ổn định. Người vận hành nhập thông số như tốc độ cắt, điện áp phóng tia.
2.3. Dây cắt di chuyển theo quỹ đạo để tạo biên dạng
Dây cắt luôn căng thẳng và được dẫn theo chương trình CNC, di chuyển theo các trục X/Y (và có thể là U/V để tạo góc côn).
2.4. Kiểm tra hiệu chỉnh và hoàn thiện bề mặt
Sau khi cắt xong, người vận hành kiểm tra độ chính xác, độ nhám và tiến hành rửa sạch bề mặt cắt.
3. Ưu điểm vượt trội của công nghệ cắt dây CNC
3.1. Độ chính xác cực cao (sai số chỉ ±0,005 mm)
Cắt dây CNC là một trong những công nghệ gia công chính xác nhất hiện nay. Nhờ điều khiển bằng CNC và tia lửa điện làm nóng chảy từng điểm rất nhỏ trên vật liệu, sai số có thể đạt ±0,005 mm, thậm chí ±0,002 mm đối với máy siêu chính xác. Điều này đảm bảo chi tiết đạt đúng kích thước thiết kế, không bị bavia và méo biên dạng.
3.2. Cắt được vật liệu rất cứng như thép tôi, hợp kim, tungsten
Khác với phay hoặc tiện truyền thống, cắt dây CNC không tạo ra lực tác động lên phôi. Vì vậy, ngay cả vật liệu cứng như thép sau tôi (HRC 60–65) cũng có thể được gia công dễ dàng mà không cần ủ mềm hay xử lý trước.
3.3. Bề mặt cắt mịn, không cần gia công lại
Quá trình EDM tạo ra bề mặt nhẵn mịn, độ nhám bề mặt có thể đạt Ra 0.8 – 1.2 µm. Nhiều chi tiết sau khi cắt không cần thêm công đoạn mài hoặc đánh bóng, đặc biệt là các detail khuôn mẫu có yêu cầu cao về độ thẩm mỹ.
3.4. Khả năng cắt biên dạng phức tạp, góc cạnh nhỏ
Cắt dây CNC có thể tạo ra các biên dạng khó như rãnh sâu, góc nhọn 0.1 mm, lỗ siêu nhỏ hoặc những đường cắt cong phức tạp. Đây là ưu điểm mà phay CNC không thể thực hiện với độ chính xác tương đương. Nhờ đó, công nghệ này đặc biệt được lựa chọn trong sản xuất khuôn mẫu và linh kiện chính xác.
4. Ứng dụng của máy cắt dây CNC trong sản xuất

Máy cắt dây CNC được ứng dụng rộng rãi trong nhiều ngành công nghiệp, bao gồm chế tạo khuôn mẫu, sản xuất ô tô,..
4.1. Gia công khuôn mẫu (khuôn nhựa, khuôn đột dập, khuôn die casting)
Cắt dây CNC được ứng dụng rộng rãi trong ngành khuôn mẫu vì có thể tạo ra các rãnh nhỏ, góc vuông và biên dạng phức tạp mà các phương pháp khác không cắt được. Các chi tiết khuôn sau khi cắt có độ chính xác cao và không cần qua nhiều bước tinh chỉnh.
4.2. Sản xuất linh kiện yêu cầu độ chính xác cao trong ngành điện tử
Trong ngành điện tử – bán dẫn, cắt dây CNC được sử dụng để tạo ra các linh kiện siêu nhỏ như chốt dẫn hướng, khuôn dập chân IC, chi tiết cơ khí có kích thước chỉ vài milimet. Độ chính xác cao và bề mặt cắt đẹp là yếu tố then chốt giúp chi tiết đạt chuẩn quốc tế.
4.3. Gia công chi tiết kim loại phức tạp có rãnh và biên dạng đặc biệt
Những chi tiết như cơ cấu chốt, rãnh trượt, bánh răng mỏng hoặc các chi tiết có đường hưởng khác nhau đều có thể cắt bằng CNC với độ chính xác ổn định. Máy có thể chạy đường cắt theo file CAD, đảm bảo chi tiết giống hệt bản vẽ.
4.4. Tạo lưỡi cắt, dao công nghiệp và chi tiết siêu nhỏ
Cắt dây CNC được sử dụng trong việc tạo lưỡi dao cắt máy công nghiệp và các dụng cụ dùng trong y tế hoặc cơ khí chính xác, nơi yêu cầu biên dạng sắc nét và độ chính xác cao.
5. Phân loại máy cắt dây CNC
5.1. Máy cắt dây CNC tiêu chuẩn (Wire EDM truyền thống)
Đây là dòng máy phổ biến nhất trong các xưởng gia công khuôn mẫu. Máy dùng dây đồng di chuyển liên tục, tốc độ cắt ổn định, phù hợp sản xuất khuôn mẫu và chi tiết có yêu cầu độ chính xác cao.
5.2. Máy cắt dây tốc độ cao (Fast Wire EDM)
Sử dụng dây molybdenum di chuyển qua lại ở tốc độ cao. Ưu điểm chính là tốc độ cắt nhanh, thích hợp gia công số lượng lớn, giảm thời gian chu kỳ sản xuất. Tuy độ chính xác thấp hơn EDM truyền thống, nhưng hiệu quả về năng suất và chi phí.
5.3. Máy cắt dây siêu chính xác (Ultra Precision EDM)
Các máy cấp cao từ Nhật, Germany hoặc Thụy Sĩ có sai số cực thấp, dưới ±0,002 mm. Chuyên dùng cho điện tử – bán dẫn – thiết bị y tế, nơi yêu cầu độ chính xác cực kỳ cao trên chi tiết siêu nhỏ.
6. Tiêu chí lựa chọn máy cắt dây CNC phù hợp

Để lựa chọn máy cắt dây CNC phù hợp, cần cân nhắc các tiêu chí chính như: nhu cầu gia công (loại vật liệu, độ dày), yêu cầu về độ chính xác và tốc độ, ngân sách đầu tư, không gian lắp đặt,…
6.1. Độ chính xác và độ nhám bề mặt cần đạt
Độ chính xác là tiêu chí quan trọng nhất khi chọn máy cắt dây CNC. Tùy theo yêu cầu sản phẩm, máy có thể đạt sai số từ ±0,01 mm đến ±0,003 mm và bề mặt Ra từ 1,0 µm đến 0,2 µm. Nếu gia công khuôn chính xác hoặc chi tiết yêu cầu độ bóng cao, nên ưu tiên máy có điều khiển xung tinh (finish cut).
6.2. Kích thước chi tiết và hành trình trục X/Y/Z
Hành trình bàn máy quyết định kích thước chi tiết tối đa có thể cắt. Nên chọn máy có hành trình lớn hơn kích thước chi tiết để đảm bảo không gian gá đặt. Nếu cần cắt biên dạng nghiêng (làm taper), hãy kiểm tra khả năng điều khiển trục U/V của máy.
6.3. Loại vật liệu và độ cứng của vật liệu
Máy cắt dây CNC cho phép gia công thép tôi cứng, hợp kim chịu lực cao, titan, tungsten… mà vẫn giữ nguyên hình dạng và tính chất vật liệu, không gây biến dạng trong quá trình cắt. Tuy nhiên, vật liệu càng cứng cần chọn máy có nguồn EDM mạnh và điều khiển xung chính xác để tối ưu tốc độ cắt và bề mặt.
6.4. Phần mềm lập trình và khả năng hỗ trợ file CAD/CAM
Ưu tiên máy có phần mềm hỗ trợ nhập file DXF/STEP và mô phỏng đường cắt để hạn chế lỗi và tránh đứt dây. Các dòng máy hiện đại còn cho phép xuất G-code trực tiếp từ phần mềm CAD/CAM, giúp lập trình nhanh và chính xác hơn.
7. Lưu ý khi vận hành và bảo dưỡng
7.1. Sử dụng dây cắt đúng tiêu chuẩn (đồng hoặc molybdenum)
Dây cắt ảnh hưởng trực tiếp đến độ ổn định và chất lượng bề mặt chi tiết. Dùng dây kém chất lượng dễ gây đứt dây, chập hồ quang, và hư dẫn hướng. Luôn đảm bảo độ căng dây phù hợp theo vật liệu và độ dày phôi.
7.2. Bảo trì hệ thống bơm nước và lọc nước điện môi
Dung dịch điện môi ảnh hưởng tới tốc độ xả phoi và độ nhẵn bề mặt. Hãy kiểm tra nước thường xuyên, thay lọc đúng hạn để đảm bảo sạch phoi và ổn định tia điện. Nước bẩn làm mất ổn định xung, gây cháy cạnh.

Khi vận hành và bảo dưỡng cần lưu ý đến an toàn như tránh chạm vào động cơ khi đang nóng
7.3. Vệ sinh máy sau mỗi ca để ổn định độ chính xác lâu dài
Phải làm sạch bàn máy, ray dẫn hướng và bộ kẹp phôi để tránh sai số tích tụ theo thời gian. Việc vệ sinh định kỳ giúp nâng cao tuổi thọ linh kiện và giữ độ chính xác của máy trong suốt vòng đời sử dụng.
8. Khi nào nên chọn cắt dây CNC thay vì phay hoặc tiện?
8.1. Khi chi tiết có hình dạng phức tạp hoặc góc nhỏ
Cắt dây CNC có thể gia công những biên dạng góc nhọn, rãnh nhỏ và lỗ chi tiết mà dao phay hoặc tiện không thể thực hiện do giới hạn đường kính dao.
8.2. Khi vật liệu quá cứng, không thể gia công bằng dao cắt truyền thống
Cắt dây CNC sử dụng tia lửa điện, không tạo lực cắt cơ học, nên có thể gia công thép tôi hoặc vật liệu siêu cứng mà không làm mòn dao, không gây biến dạng chi tiết.
8.3. Khi yêu cầu bề mặt mịn và độ chính xác cực cao
Sau khi cắt dây, bề mặt gần như hoàn thiện, không cần qua bước mài tinh. Đây là lựa chọn tối ưu cho ngành khuôn mẫu và linh kiện chính xác.
9. DMtec – Đơn vị cung cấp máy cắt dây CNC & giải pháp gia công chính xác

DMtec – Đơn vị cung cấp máy cắt dây CNC & giải pháp gia công chính xác
DMtec cung cấp máy cắt dây CNC chất lượng cao cùng dịch vụ tư vấn – lắp đặt – vận hành – bảo trì trọn gói. Với đội ngũ kỹ sư giàu kinh nghiệm, DMtec hỗ trợ khách hàng chọn đúng cấu hình máy theo vật liệu, dung sai cần đạt và chi phí đầu tư.
DMtec cam kết:
- Cung cấp máy chính hãng, có bảo hành rõ ràng
- Hỗ trợ demo gia công mẫu trước khi đầu tư
- Đào tạo vận hành trực tiếp tại xưởng cho đến khi thành thạo
- Kho linh kiện, dây cắt và vật tư tiêu hao đầy đủ — luôn sẵn sàng thay thế
CÔNG TY CỔ PHẦN DIMEC – Thương hiệu máy laser DMTec
- Mọi thông tin chi tiết vui lòng liên hệ Công ty Cổ phần Dimec để được hỗ trợ nhanh nhất!
- Website: https://dimec.vn/
- Fanpage: https://www.facebook.com/thietbicokhidm
- TikTok: https://www.tiktok.com/@thietbicokhidm
- YouTube: https://www.youtube.com/@thietbicokhidm
- Hotline: 098.128.6798
- Email: admin@dimec.vn



