Hướng dẫn cài đặt máy cắt laser fiber: Cẩm nang chuyên sâu từ chuyên gia

Trong kỷ nguyên gia công kim loại tấm (Sheet metal working), máy cắt laser fiber được ví như “trái tim” của nhà xưởng. Một cỗ máy DMTec công suất 3kW đến 20kW có thể mang lại doanh thu khổng lồ nhờ tốc độ cắt nhanh gấp 5-10 lần công nghệ cũ. Tuy nhiên, có một sự thật ít người bán hàng nói với bạn: Máy xịn đến đâu mà cài đặt sai thì cũng chỉ là đống sắt vụn đắt tiền.Thực tế cho thấy, 80% các lỗi hỏng hóc nghiêm trọng như: nổ nguồn laser, cháy đầu cắt, máy cắt bị sọc, sai số kích thước… đều bắt nguồn từ sự cẩu thả trong 7 ngày đầu tiên lắp đặt.

  • Tại sao đường cắt bị nghiêng dù máy báo vuông góc?
  • Tại sao bép cắt nóng rực chỉ sau 15 phút vận hành?
  • Tại sao máy báo lỗi Servo Alarm liên tục vào giờ cao điểm?

Câu trả lời nằm ở quy trình cài đặt máy cắt laser. Bài viết này không chỉ là hướng dẫn cài đặt máy cắt laser, mà là “bí kíp nghề nghiệp” được đúc kết từ hàng nghìn dự án lắp đặt của Dimec, giúp bạn làm chủ hoàn toàn công nghệ này.

Quy trình cài đặt máy cắt laser cần được tiến hành vô cùng chặt chẽ

Quy trình cài đặt máy cắt laser cần được tiến hành vô cùng chặt chẽ

Mục lục

1. TỔNG QUAN VỀ QUY TRÌNH CÀI ĐẶT HỆ THỐNG LASER CÔNG NGHIỆP

1.1. “Cài đặt máy cắt laser” thực chất là làm gì?

Nhiều người lầm tưởng cài đặt chỉ là đấu điện 3 pha và bật máy. Thực tế, đây là quá trình đồng bộ hóa phức tạp giữa 3 yếu tố:

  1. Cơ khí chính xác (Mechanical Alignment): Đảm bảo khung máy phẳng tuyệt đối, thanh răng bánh răng ăn khớp mượt mà, không có độ rơ (backlash).
  2. Quang học (Optics Path): Điều khiển luồng năng lượng ánh sáng cực mạnh đi từ nguồn phát, qua cáp quang, qua thấu kính hội tụ và ra khỏi bép cắt với độ chính xác micromet.
  3. Kỹ thuật số (Digital control): Giao tiếp giữa phần mềm (CypCut), bộ điều khiển chiều cao (BCS100) và hệ thống động cơ Servo (Yaskawa/Delta…).

1.2. Khi nào bạn cần thực hiện quy trình này?

  • Lắp đặt máy mới (New Installation): Giai đoạn quan trọng nhất để thiết lập “trạng thái gốc” (Zero state) cho máy.
  • Nâng cấp công suất (Retrofit): Ví dụ: Thay nguồn cắt từ 1.5kW lên 3kW hoặc 6kW. Khi đó hệ thống quang học và làm mát phải được tính toán lại.
  • Di dời nhà xưởng (Relocation): Việc cẩu máy và vận chuyển sẽ làm biến dạng nhẹ khung cơ khí, bắt buộc phải cân bằng (Leveling) lại từ đầu.
  • Sau sự cố va chạm mạnh: Khi đầu cắt va vào phôi, trục Z hoặc dầm ngang có thể bị lệch, cần cài đặt lại độ vuông góc.

1.3. Phạm vi áp dụng

Bài viết này tập trung sâu vào Máy cắt Laser Fiber CNC – dòng máy chủ lực của thương hiệu DMTec. Tuy nhiên, các nguyên tắc về điện, khí và cơ khí nền tảng cũng áp dụng tốt cho máy laser CO2 hoặc máy cắt ống chuyên dụng.

2. ĐIỀU KIỆN TIÊN QUYẾT TRƯỚC KHI BẮT ĐẦU

Đừng vội mở thùng máy nếu hạ tầng nhà xưởng chưa đạt chuẩn. Dưới đây là các thông số “sống còn”:

2.1. Yêu cầu khắt khe về Điện và Tiếp địa (Grounding)

Nguồn Laser Fiber sử dụng các diode bán dẫn cực nhạy cảm. Hệ thống Servo sử dụng xung tần số cao. Sự xung đột giữa hai hệ thống này nếu không được xử lý sẽ gây ra “nhiễu”.

  • Điện áp: 3 pha 380V ± 5%, 50Hz.
    • Lời khuyên DMTec: Bắt buộc dùng Ổn áp (Stabilizer) riêng cho máy. Không dùng chung với máy hàn, máy dập, máy chấn vì các máy này gây sụt áp tức thời rất lớn.
  • Tiếp địa (Grounding): Đây là “tử huyệt” của máy laser.
    • Cọc tiếp địa phải là cọc đồng nguyên chất, đóng sâu xuống đất ẩm.
    • Điện trở đo được bắt buộc < 4 Ohm.
    • Tại sao? Nếu tiếp địa kém (>10 Ohm), vỏ máy sẽ bị nhiễm điện áp trôi nổi (floating voltage). Điều này làm nhiễu tín hiệu điều khiển, khiến máy cắt hình tròn bị méo hoặc báo lỗi Servo ảo. Nguy hiểm hơn, nó có thể đánh thủng bo mạch nguồn laser.
Hướng dẫn cài đặt máy cắt laser không thể bỏ qua bước tiếp điện

Hướng dẫn cài đặt máy cắt laser không thể bỏ qua bước tiếp điện

2.2. Môi trường: Kẻ thù là Độ ẩm và Bụi

  • Nhiệt độ: Tủ điện và nguồn laser cần môi trường 20°C – 35°C. Nếu xưởng quá nóng (>40°C), hiệu suất làm lạnh của Chiller giảm, dẫn đến nguồn laser tự ngắt để bảo vệ.
  • Độ ẩm: Phải kiểm soát dưới 80% (không ngưng tụ). Vào mùa nồm ẩm tại miền Bắc, cần bật chế độ hút ẩm của điều hòa tủ điện. Ngưng tụ nước (đọng sương) bên trong đầu cắt là nguyên nhân số 1 gây nổ kính bảo vệ.
  • Độ sạch: Không đặt máy cạnh khu vực mài, đánh bóng hoặc phun sơn. Bụi kim loại dẫn điện có thể bay vào tủ điện gây đoản mạch (short circuit).

2.3. Hệ thống khí hỗ trợ: “Xăng” của cỗ máy

Chất lượng đường cắt phụ thuộc 50% vào khí.

  • Oxy (O2): Dùng cắt sắt. Yêu cầu tinh khiết ≥ 99.5%. Nếu lẫn tạp chất, bề mặt cắt sẽ bị đen và sần sùi.
  • Nitơ (N2): Dùng cắt Inox/Nhôm trắng. Yêu cầu tinh khiết ≥ 99.99%. Nếu độ tinh khiết thấp, cạnh inox sẽ bị ố vàng (oxy hóa) ngay lập tức.
  • Khí nén (Air cutting): Giải pháp tiết kiệm. Yêu cầu hệ thống cực chuẩn: Máy nén trục vít (15-16 bar) + Máy sấy lạnh (Air Dryer) + 3 cấp lọc (Lọc nước, lọc dầu, lọc tinh). Cảnh báo: Chỉ một giọt dầu lọt vào đường khí sẽ phá hủy thấu kính ngay lập tức.

3. CẤU HÌNH & CÀI ĐẶT PHẦN MỀM ĐIỀU KHIỂN

Hệ sinh thái máy cắt laser DMTec sử dụng bộ điều khiển CypCut (cho cắt tấm phẳng) hoặc TubePro/TubeCyp (cho cắt ống chuyên dụng). Đây là hệ điều hành phổ biến và mạnh mẽ nhất trong phân khúc laser fiber công nghiệp hiện nay.

3.1. Cài đặt Driver và Thiết lập giao tiếp phần cứng

Không chỉ đơn giản là cài phần mềm, bước này thiết lập “ngôn ngữ chung” giữa máy tính và tủ điện.

  • Cài đặt bản quyền: Sử dụng USB Key (Dongle) chính hãng. Lưu ý: Tuyệt đối không sử dụng các bản crack hoặc update phần mềm từ nguồn không chính thống, điều này có thể làm mất đồng bộ với mainboard BMC trong tủ điện.
  • Kết nối tín hiệu (Signal Communication):
    • Kết nối cáp Ethernet (mạng Lan) từ card điều khiển BMC (như BMC1604, BMC228A) tới máy tính.
    • Cấu hình địa chỉ IP tĩnh (Static IP) để đảm bảo kết nối ổn định, không bị ngắt quãng khi truyền tải file dung lượng lớn.
  • Kiểm tra trạng thái I/O (Monitor Diagnosis):
    • Vào mục Diagnosis trên phần mềm để kiểm tra “thời gian thực” (Real-time) của các cảm biến.
    • An toàn là số 1: Đảm bảo nút dừng khẩn cấp (E-Stop) khi nhấn vào thì tín hiệu trên màn hình phải chuyển đỏ ngay lập tức.
    • Giới hạn hành trình (Limit Switch): Dùng tay kích hoạt thử các cảm biến giới hạn trục X+, X-, Y+, Y- để đảm bảo máy nhận diện đúng, tránh trường hợp mô tơ chạy quá đà đâm hỏng khung máy.
Cài đặt driver là bước tiến hành thiết lập ngôn ngữ chung giữa máy tính và tủ điện

Cài đặt driver là bước tiến hành thiết lập ngôn ngữ chung giữa máy tính và tủ điện

3.2. Thiết lập “Machine Config” – Định nghĩa vật lý cho máy

Đây là bước quan trọng nhất để đảm bảo máy cắt ra kích thước 100mm là đúng 100mm, không phải 99.5mm hay 100.5mm.

  • Pulse Equivalent (Tương đương xung):
    • Định nghĩa: Là con số cho biết động cơ Servo cần nhận bao nhiêu xung tín hiệu để trục máy di chuyển được đúng 1mm. Con số này phụ thuộc vào: Bước răng của thanh răng (Rack gear pitch), tỷ số truyền của hộp số (Gearbox ratio) và độ phân giải của Encoder.
    • Phương pháp hiệu chuẩn thực tế (Practical Calibration): Thay vì tính toán lý thuyết, kỹ sư Dimec sẽ dùng phương pháp cắt thực nghiệm. Ra lệnh cho máy chạy một đoạn dài (ví dụ 2000mm), dùng thước laser đo quãng đường thực tế. Nhập số liệu thực vào phần mềm, CypCut sẽ tự động tính toán lại hệ số bù sai số cơ khí.
  • Soft Limit (Giới hạn mềm):
    • Thiết lập một “hàng rào ảo” nhỏ hơn hành trình cơ khí khoảng 5-10mm.
    • Tác dụng: Ngăn chặn đầu cắt lao vào giới hạn cứng (Hard limit) ở tốc độ cao, giúp bảo vệ switch hành trình và giảm chấn động cho khung máy.
  • Origin (Gốc máy): Cài đặt hướng về gốc và thứ tự về gốc (thường là trục Z lên trước, rồi đến X và Y) để tránh va chạm phôi.

3.3. Cài đặt thư viện vật liệu (Material Library & Layer Parameter)

Một chiếc máy tốt cần một “công thức nấu ăn” ngon. Kỹ sư Dimec sẽ cài đặt sẵn bộ Global Parameter chuẩn hóa:

  • Lớp cắt (Cut Layer):
    • Tốc độ & Công suất: Thiết lập biểu đồ công suất theo tốc độ (Power Curve). Khi máy vào cua giảm tốc, công suất laser cũng phải giảm theo để tránh cháy góc.
    • Tần số (Frequency) & Chu kỳ xung (Duty Cycle): Với Inox yêu cầu mặt cắt sáng bóng, tần số xung phải đặt cao (ví dụ 5000Hz) để vết cắt mịn như lụa.
  • Kỹ thuật mồi lửa (Piercing Strategy):
    • Mồi cấp 1 (Direct Piercing): Dùng cho tole mỏng < 3mm. Đục thủng ngay lập tức.
    • Mồi cấp 2-3 (Progressive/Pulse Piercing – Mồi mưa rào): Dùng cho tole dày > 10mm. Tia laser sẽ nhấp nháy liên tục, kết hợp việc nâng dần đầu cắt lên cao để tránh xỉ kim loại nóng chảy bắn ngược lên làm lấp lỗ bép hoặc nổ kính.
  • Đường dẫn dao (Lead-in/Lead-out):
    • Cài đặt Lead-in dạng cung tròn (Arc) để điểm vào cắt mượt mà.
    • Kích hoạt Cooling Point (Điểm làm mát): Máy sẽ dừng lại và thổi khí làm mát tại điểm mồi trước khi bắt đầu cắt, giúp lỗ đục tròn đều, không bị phồng rộp.
Một chiếc máy tốt cần một "công thức nấu ăn" ngon, và đó là material library

Một chiếc máy tốt cần một “công thức nấu ăn” ngon, và đó là material library

4. CĂN CHỈNH ĐẦU CẮT & TIÊU ĐIỂM LASER

Đây là phần “nghệ thuật” của việc lắp máy, phân biệt giữa một thợ lắp ráp thông thường và một chuyên gia laser của Dimec.

4.1. Kết nối cáp quang (QBH Installation) – THAO TÁC “PHÒNG PHẪU THUẬT”

Cáp quang QBH truyền tải năng lượng cực lớn (hàng nghìn Watt) qua một tiết diện nhỏ bằng sợi tóc. Bất kỳ hạt bụi nào cũng sẽ trở thành “bom nổ chậm”.

  • Môi trường: Thực hiện trong phòng kín gió, sạch sẽ.
  • Tư thế: Luôn giữ đầu cáp quang nằm ngang (Horizontal) khi tháo nắp bảo vệ để tránh bụi rơi trực diện vào bề mặt tinh thể.
  • Kiểm tra: Sử dụng kính hiển vi chuyên dụng hoặc đèn soi để kiểm tra bề mặt tinh thể thạch anh (Quartz block). Nó phải trong suốt tuyệt đối. Nếu có đốm bẩn, phải dùng dung môi chuyên dụng (Cồn 99.9% + Axeton) và giấy lau quang học để vệ sinh.
  • Lắp đặt: Cắm dứt khoát, xoay vòng khóa (Lock ring) đến kịch kim để đảm bảo tiếp xúc quang học tốt nhất.

4.2. Căn chỉnh tâm tia laser (Centering Beam) – Kỹ thuật “Tape Shot”

Tia laser phải đi qua chính giữa lỗ bép cắt (Nozzle). Nếu lệch 0.5mm, luồng khí trợ lực sẽ bị rối loạn (turbulent flow), làm đường cắt bị sỉ một bên.

  • Bước 1: Dán băng dính trong suốt (Scotch tape) dưới miệng bép cắt. Lưu ý: Không ấn quá chặt làm biến dạng băng dính.
  • Bước 2: Cài đặt công suất bắn tia (Laser Burst) khoảng 10-15% (tùy công suất nguồn), thời gian 0.5s.
  • Bước 3: Bấm nút “Laser” trên tay khiển. Lấy băng dính ra soi dưới ánh sáng.
  • Bước 4 – Phân tích:
    • Bạn sẽ thấy một vòng tròn mờ (dấu vết của miệng bép) và một lỗ thủng nhỏ (tia laser).
    • Lỗ thủng phải nằm chính giữa tâm vòng tròn mờ.
  • Bước 5 – Tinh chỉnh: Sử dụng 2 ốc lục giác trên thân đầu cắt (X-Shift và Y-Shift) để dịch chuyển thấu kính cho đến khi đạt độ đồng tâm tuyệt đối. Mẹo: Vặn ốc theo nguyên tắc “nới bên này, siết bên kia”.

4.3. Hiệu chỉnh chiều cao (BCS100 Calibration)

Đầu cắt laser không chạm vào vật liệu mà “lướt” bên trên nhờ cảm biến điện dung.

  • Nguyên lý: Vòng gốm, bép cắt đồng và tấm kim loại tạo thành một tụ điện. Khoảng cách thay đổi làm điện dung thay đổi.
  • Thực hiện: Vào phần mềm BCS100 chọn F1 – Calibration. Đầu cắt sẽ tự động dò xuống chạm mặt tole, sau đó nhấc lên từng nấc để lập biểu đồ điện dung.
  • Lưu ý quan trọng:
    • Phải làm lại bước này mỗi khi thay bép cắt mới.
    • Phải kiểm tra độ chặt của vòng gốm (Ceramic ring). Nếu vòng gốm lỏng, tín hiệu điện dung sẽ chập chờn, khiến đầu cắt lao xuống đâm vào tole (Crash).
Cài đặt chiều cao máy cắt laser hiệu quả sẽ tránh được các va chạm không đáng có

Cài đặt chiều cao máy cắt laser hiệu quả sẽ tránh được các va chạm không đáng có

4.4. Kiểm tra độ vuông góc trục Z (Verticality Check)

Tia laser đi thẳng, nhưng nếu đầu cắt bị nghiêng, vết cắt sẽ bị vát (Bevel).

  • Hậu quả: Cắt tấm dày 10mm, kích thước mặt trên là 100mm nhưng mặt dưới chỉ còn 99.5mm (hình thang). Hai chi tiết ghép vào nhau sẽ bị hở mối hàn.
  • Cách chỉnh:
    • Dùng thước ê-ke chính xác hoặc đồng hồ so gắn lên trục Z, rà vuông góc với mặt bàn máy.
    • Nếu bị nghiêng, cần nới lỏng ốc gá đầu cắt và chêm lá căn (shim) hoặc chỉnh ốc me (tùy thiết kế gá) để đưa đầu cắt về phương thẳng đứng 90 độ tuyệt đối.

5. KẾT NỐI VÀ KIỂM TRA HỆ THỐNG PHỤ TRỢ: “LÁ CHẮN” BẢO VỆ MÁY

Hệ thống phụ trợ (Peripheral Systems) thường bị xem nhẹ, nhưng thực tế chúng quyết định độ ổn định của máy trong dài hạn. Một nguồn laser hàng tỷ đồng có thể bị hỏng chỉ vì nguồn nước làm mát kém chất lượng hoặc hệ thống hút bụi không hiệu quả.

5.1. Chiller (Máy làm lạnh nước) – “Hệ miễn dịch” của nguồn Laser

Nếu nguồn laser là trái tim, thì Chiller chính là hệ miễn dịch giúp duy trì nhiệt độ ổn định để “trái tim” này hoạt động bền bỉ. Việc kết nối sai hoặc cài đặt sai nhiệt độ là nguyên nhân hàng đầu gây ngưng tụ hơi nước (đọng sương), dẫn đến chập cháy module quang.

  1. Quy tắc kết nối đường nước và tín hiệu:
  • Đấu nối ống nước: Tuân thủ nguyên tắc “OUT ra – IN vào”. Cổng ra (Outlet) của Chiller nối vào cổng vào (Inlet) của máy laser và ngược lại. Kiểm tra kỹ các khớp nối (fitting) để đảm bảo không rò rỉ, vì nước rò rỉ vào tủ điện là thảm họa.
  • Kết nối dây tín hiệu báo động (Alarm Signal Cable): Đây là sợi dây sinh tử. Nó kết nối cổng Alarm của Chiller với bo mạch điều khiển máy cắt.
    • Tác dụng: Khi Chiller gặp sự cố (nước quá nóng, tắc nước, hỏng máy nén), nó sẽ gửi tín hiệu ngắt ngay lập tức nguồn laser. Tuyệt đối không được đấu tắt (bypass) sợi dây này.
  1. Cài đặt nhiệt độ kép (Dual-Temperature Settings): Hầu hết các máy Chiller cho laser fiber (như Hanli, S&A, Tongfei) đều có 2 mạch nước riêng biệt:
  1. Mạch nhiệt độ thấp (Low Temp Circuit) – Làm mát nguồn Laser:
    • Cài đặt chuẩn: 25°C (± 1°C).
    • Giải thích: Đây là nhiệt độ lý tưởng để các Diode laser hoạt động hiệu suất cao nhất.
  2. Mạch nhiệt độ cao (High Temp Circuit) – Làm mát đầu cắt (QBH & Optics):
    • Cài đặt chuẩn: 30°C – 32°C (Luôn cao hơn nhiệt độ môi trường khoảng 2-5 độ).
    • Giải thích quan trọng (Vấn đề Điểm sương): Tại sao lại phải nóng hơn? Vì nếu nước làm mát thấu kính quá lạnh so với nhiệt độ phòng nóng ẩm (ví dụ phòng 35°C, độ ẩm 80%), bề mặt thấu kính và đầu cáp quang QBH sẽ bị “đọng sương” (Condensation) – giống như cốc nước đá toát mồ hôi. Hơi nước ngưng tụ gặp tia laser năng lượng cao sẽ gây nổ kính ngay lập tức.
  1. Yêu cầu chất lượng nước cất cực cao:
  • Loại nước: Bắt buộc sử dụng Nước cất 2 lần (Distilled Water) hoặc Nước khử ion (Deionized Water). Độ dẫn điện yêu cầu < 10μS/cm.
  • Tại sao không dùng nước máy/nước khoáng? Nước dân dụng thường chứa khoáng chất (Canxi, Magie), chưa kể còn rất nhiều tạp chất. Dưới nhiệt độ cao và tia laser, chúng sẽ đóng cặn (Scaling) làm tắc nghẽn các đường ống vi mạch bên trong nguồn laser, gây quá nhiệt cục bộ.
  • Bảo dưỡng:
    • Thay nước định kỳ: 3 tháng/lần.
    • Mùa đông miền Bắc (dưới 5°C): Cần pha thêm dung dịch chống đông (Antifreeze – Glycol) theo tỷ lệ khuyến cáo của hãng (thường là 10-20%) để tránh nước đóng băng làm vỡ ống dẫn.
    • Vệ sinh lưới lọc bụi của Chiller hàng tuần để đảm bảo giải nhiệt tốt.
Nước cất dùng cho máy cắt laser được yêu cầu vô cùng khắt khe về chất lượng

Nước cất dùng cho máy cắt laser được yêu cầu vô cùng khắt khe về chất lượng

5.2. Hệ thống xử lý khói bụi và môi trường

Quá trình cắt laser fiber tạo ra bụi kim loại kích thước Nano và khói độc hại. Nếu không xử lý tốt, bụi này sẽ bám ngược lại vào thanh ray, trục vít me, và nguy hiểm nhất là lọt vào tủ điện gây đoản mạch (do bụi kim loại dẫn điện).

  1. Kết nối hệ thống quạt hút ly tâm (Centrifugal Fan):
  • Sử dụng quạt công suất lớn (thường từ 3kW – 7.5kW tùy khổ máy) để tạo áp suất âm cực mạnh.
  • Đường ống gió nên đi thẳng, hạn chế tối đa các góc cua 90 độ (cút vuông) để tránh làm giảm lực hút và giảm tiếng ồn.
  1. Kiểm tra cơ chế “Hút theo vùng” (Zone Extraction System): Các dòng máy hiện đại của DMTec không hút toàn bộ bàn máy cùng lúc (vì lực hút sẽ bị phân tán). Chúng tôi thiết kế hệ thống cửa gió thông minh chia bàn máy thành các vùng nhỏ (Zones).
  • Cơ chế hoạt động: Khi đầu cắt di chuyển đến vùng nào, các xi-lanh khí nén bên dưới sẽ tự động mở cửa gió của vùng đó.
  • Kiểm tra cài đặt: Kỹ thuật viên cần kiểm tra xem các cửa lật (Shutter) này có đóng mở nhịp nhàng đồng bộ với vị trí đầu cắt hay không. Nếu cửa mở chậm hoặc không mở, khói sẽ bốc lên mù mịt làm mờ kính bảo vệ đầu cắt.
  1. Bộ lọc bụi (Dust Collector – Tùy chọn nâng cao): Với các xưởng yêu cầu tiêu chuẩn môi trường cao, thay vì thổi khói trực tiếp ra ngoài, chúng tôi khuyến nghị lắp đặt bộ lọc bụi cartridge.
  • Kiểm tra hệ thống rũ bụi khí nén (Pulse jet cleaning) của bộ lọc để đảm bảo lõi lọc không bị tắc nghẽn sau thời gian dài sử dụng.

6. CHẠY THỬ MÁY & TỐI ƯU THÔNG SỐ CẮT (TUNING)

Đã đến lúc “thử lửa”.

6.1. Bài test kinh điển: Hình vuông và Hình tròn

  • Cắt hình vuông 100x100mm: Đo 2 đường chéo. Sai số cho phép < 0.05mm. Nếu sai, cần chỉnh lại độ vuông góc trục X-Y (Gantry squareness).
  • Cắt hình tròn Ø20mm: Kiểm tra độ tròn. Sờ tay vào vết cắt xem có gờ (burr) không.
Bài test cắt ống vuông và tròn là một bài test kinh điển của máy cắt laser

Bài test cắt ống vuông và tròn là một bài test kinh điển của máy cắt laser

6.2. Tinh chỉnh chất lượng vết cắt

Kỹ thuật viên DMTec sẽ hướng dẫn cài đặt máy cắt laser, bạn cách nhìn vết cắt để đoán bệnh:

  • Sỉ (Dross) bám đáy dạng hạt cứng: Tiêu cự (Focus) đang quá cao hoặc tốc độ quá nhanh -> Hạ focus, giảm tốc độ.
  • Sỉ bám đáy dạng giọt dài, mềm: Tốc độ quá chậm hoặc áp suất khí quá thấp -> Tăng tốc độ, tăng áp suất.
  • Mặt cắt bị nhám (Striation): Rung động cơ khí hoặc tần số cắt chưa phù hợp.
  • Góc nhọn bị cháy: Do nhiệt tích tụ. Cần bật tính năng Cooling Point (Chấm làm mát) hoặc giảm công suất khi vào góc (Power Curve).

7. CHECKLIST NGHIỆM THU CÀI ĐẶT CHUẨN DMTEC

Trước khi kỹ thuật viên bàn giao máy, khách hàng hãy dùng bảng checklist này để kiểm tra:

Hạng mục kiểm tra Tiêu chuẩn đạt được Đánh giá
Điện áp & Tiếp địa 380V ổn định, R tiếp địa < 4 Ohm [ ]
Tâm tia Laser Đồng tâm tuyệt đối [ ]
Hệ thống khí Không rò rỉ, áp suất ổn định [ ]
Chiller Nước tuần hoàn tốt, nhiệt độ chuẩn 25/30°C [ ]
Độ chính xác kích thước Sai số cắt < 0.05mm [ ]
Chất lượng cắt Sắt: Bóng đẹp; Inox: Trắng sáng, ít bavia [ ]
An toàn E-Stop, Limit Switch hoạt động tốt [ ]
Dữ liệu Đã Backup tham số (File .bak) [ ]

Dưới đây là nội dung mở rộng chi tiết chuyên sâu (Deep-dive) cho các mục 8, 9, và 10, được viết với văn phong chuyên gia kỹ thuật của DMTec, giải thích cặn kẽ nguyên nhân và quy trình xử lý từng bước.

8. CÁC LỖI PHỔ BIẾN SAU KHI CÀI ĐẶT & CÁCH XỬ LÝ CHUYÊN SÂU (TROUBLESHOOTING)

Sau khi lắp đặt, trong quá trình vận hành thực tế, máy cắt laser có thể gặp phải các sự cố. Dưới đây là quy trình chẩn đoán “bắt bệnh” chuẩn kỹ sư Dimec:

8.1. Máy bật lên nhưng không ra tia (No Pilot / No Laser)

Đây là tình trạng máy vẫn chạy mô phỏng (Dry run) bình thường, trục X-Y vẫn di chuyển nhưng đầu cắt không phát ra tia laser.

  • Bước 1: Kiểm tra “Sức khỏe” của Chiller (Máy làm mát)
    • Nguyên lý: Nguồn laser fiber được bảo vệ bằng tín hiệu Interlock từ Chiller. Nếu Chiller gặp vấn đề, nguồn sẽ tự động khóa tia để tránh cháy nổ module quang.
    • Thao tác: Quan sát màn hình Chiller.
      • Lỗi Flow (Lưu lượng): Do máy bơm nước bị yếu, đường ống bị gập, hoặc tắc bộ lọc nước. $\rightarrow$ Cần vệ sinh lọc, kiểm tra lại đường ống.
      • Lỗi Temp (Nhiệt độ): Nếu nhiệt độ nước quá cao (>35°C) hoặc quá thấp (<18°C), nguồn cũng sẽ không phát tia. $\rightarrow$ Đợi nhiệt độ về mức chuẩn (25°C).
  • Bước 2: Kiểm tra màn hình phần mềm CypCut
    • Hãy chắc chắn rằng nút “Laser” trên thanh công cụ đã được bật sáng.
    • Kiểm tra xem công suất cài đặt (Power) ở lớp cắt (Layer) có bị để nhầm về 0% hay không.
    • Kiểm tra xem chế độ “Red Light” (Tia đỏ dẫn hướng) có đang bật không? (Một số nguồn khi bật tia đỏ sẽ ngắt tia laser thật).
  • Bước 3: Kiểm tra tín hiệu phần cứng
    • Shutter (Màn trập cơ khí): Trên nguồn laser (đặc biệt là IPG hoặc Raycus đời mới) có một cổng Shutter cơ khí. Đảm bảo nó đã mở.
    • Cáp Modulation: Kiểm tra cáp tín hiệu điều biến nối từ card BMC xuống nguồn. Nếu cáp lỏng hoặc đứt ngầm, nguồn sẽ không nhận được lệnh phát xung.

8.2. Cắt không đứt, lửa bắn ngược lên trên (Sparks reflecting upwards)

Đây là lỗi phổ biến nhất và gây ức chế nhất. Thay vì cắt xuyên qua vật liệu, tia laser bị phản xạ ngược lại, gây nguy hiểm cho đầu cắt.

  • Nguyên nhân 1: Hệ thống quang học bị bẩn (Chiếm 70% trường hợp)
    • Chẩn đoán: Tháo kính bảo vệ (Protective Lens) dưới cùng ra soi dưới ánh đèn. Nếu thấy có đốm đen, vết mờ sương hoặc vết cháy nhỏ li ti $\rightarrow$ Thay kính ngay lập tức.
    • Tại sao? Điểm bẩn sẽ hấp thụ nhiệt năng khổng lồ của laser, làm nóng kính cục bộ, gây tán xạ tia (mất năng lượng) và có thể gây nổ kính làm hỏng thấu kính hội tụ bên trong.
  • Nguyên nhân 2: Lệch tâm tia (Beam Center Misalignment)
    • Chẩn đoán: Thực hiện lại thao tác “Tape Shot” (Bắn băng dính).
    • Xử lý: Nếu lỗ thủng trên băng dính không nằm chính giữa tâm bép cắt, luồng khí trợ lực (Oxy/Nitơ) sẽ bị cản trở, không thổi được xỉ kim loại nóng chảy đi xuống dưới, khiến nó bắn ngược lên trên. Cần chỉnh lại ốc X-Y trên đầu cắt.
  • Nguyên nhân 3: Vấn đề về Khí cắt
    • Áp suất tụt: Khi cắt, kim đồng hồ áp suất có bị tụt đột ngột không? (Do đường ống dẫn khí quá nhỏ hoặc van điều áp kém chất lượng).
    • Chất lượng khí: Với khí nén, nếu có lẫn hơi nước/dầu, năng lượng laser sẽ bị hơi nước hấp thụ, làm giảm khả năng cắt đứt. Hãy kiểm tra bộ lọc tách nước máy nén khí.
Cắt không đứt, tia lửa bắn ngược là một lỗi lớn cần khắc phục ngay lập tức

Cắt không đứt, tia lửa bắn ngược là một lỗi lớn cần khắc phục ngay lập tức

8.3. Cắt hình tròn bị méo (Ovan) hoặc Hình vuông không vuông

Lỗi này liên quan đến độ chính xác cơ khí và điều khiển chuyển động.

  • Kiểm tra cơ khí (Mechanical Check):
    • Độ rơ (Backlash): Dùng tay lắc thử đầu cắt khi máy đang khóa động cơ. Nếu thấy rơ nhẹ, có thể bánh răng và thanh răng chưa ăn khớp chặt, hoặc hộp số bị rơ.
    • Dây đai (Belt): (Đối với một số dòng máy nhỏ dùng đai) Kiểm tra độ căng dây đai trục X/Y.
    • Khớp nối (Coupling): Kiểm tra ốc siết khớp nối giữa động cơ và trục vít me/thanh răng có bị lỏng không.
  • Kiểm tra thông số Servo (Servo Tuning):
    • Mỗi máy có một độ cứng vững (Rigidity) khác nhau. Nếu thông số Gain (độ lợi) của Servo cài đặt quá thấp (quá mềm), đầu cắt sẽ bị “trễ” khi đảo chiều, tạo ra hình elip. Nếu cài quá cao (quá cứng), máy sẽ bị rung và gầm. Kỹ thuật Dimec sẽ dùng phần mềm chuyên dụng của Yaskawa/Fuji để Auto-Tuning lại.
  • Bù trừ khe hở (Backlash Compensation):
    • Trong phần mềm CypCut, có mục cài đặt bù khe hở đảo chiều. Nếu cơ khí bị mòn sau thời gian dài sử dụng, cần đo và nhập lại thông số này.

9. HỆ SINH THÁI HỖ TRỢ TOÀN DIỆN: TÀI LIỆU – VIDEO – ĐÀO TẠO TỪ DMTEC

Khi mua máy DMTec, khách hàng không bị bỏ rơi với cỗ máy phức tạp. Chúng tôi xây dựng một hệ sinh thái hỗ trợ để biến người thợ bình thường thành người vận hành chuyên nghiệp.

9.1. Tài liệu hướng dẫn cài đặt máy cắt laser chuyên sâu (Việt hóa 100%)

Không đưa cho khách hàng cuốn sách tiếng Anh hay tiếng Trung dày cộp vô nghĩa. Dimec biên soạn lại toàn bộ:

  • Cẩm nang vận hành CypCut: Giải thích chi tiết từng nút chức năng, cách vẽ hình, cách sửa lỗi file thiết kế (nối hở, xóa nét trùng).
  • Quy trình bảo trì Nguồn & Đầu cắt: Lịch trình cụ thể (Hàng ngày làm gì? Hàng tuần làm gì?). Ví dụ: Thứ 7 hàng tuần phải vệ sinh lọc gió Chiller và xả nước máy nén khí.
  • Sổ tay xử lý sự cố (Troubleshooting Guide): Bảng mã lỗi và cách khắc phục nhanh tại chỗ để không gián đoạn sản xuất.

9.2. Video Tutorial thực chiến trên kênh Youtube Dimec

Chúng tôi hiểu rằng “trăm nghe không bằng một thấy”. Kho dữ liệu Video của Dimec bao gồm:

  • Series Bảo dưỡng: Quay cận cảnh thao tác thay bép cắt, thay kính bảo vệ đúng chuẩn phòng sạch (Clean Room) để tránh bụi lọt vào.
  • Series Phần mềm: Hướng dẫn cài đặt kỹ thuật Nesting (xếp hình) thông minh để tiết kiệm từng centimet tole, giúp chủ xưởng tối ưu lợi nhuận.
  • Series Xử lý tình huống: Ví dụ: “Làm gì khi đầu cắt va chạm vào phôi và bị lệch?”, “Cách xử lý khi máy cắt bị sọc dưa”…

9.3. Đào tạo “Cầm tay chỉ việc” ngay tại xưởng khách hàng

Đây là đặc quyền của khách hàng DMTec. Quy trình đào tạo 3-7 ngày bao gồm:

  • Đào tạo vận hành: Từ bật/tắt máy đến nạp file, căn chỉnh.
  • Đào tạo “Cảm nhận”: Đây là bước nâng cao. Kỹ sư Dimec dạy thợ cách nghe tiếng cắt (tiếng xè xè êm tai là tốt, tiếng nổ lốp bốp là lỗi), cách nhìn màu tia lửa (tia thẳng, chùm gọn là chuẩn) để đoán bệnh mà không cần máy đo.
  • Đào tạo an toàn: Các quy tắc an toàn bức xạ laser tuyệt đối không được vi phạm.

10. DỊCH VỤ KỸ THUẬT & CÀI ĐẶT TẬN NƠI CỦA DMTEC

Dimec định vị mình là Đối tác kỹ thuật, không chỉ là người bán máy. Dù bạn mua máy mới của DMTec hay đang sở hữu máy của hãng khác cần hỗ trợ, chúng tôi đều có giải pháp.

10.1. Dịch vụ Lắp đặt & Bàn giao trọn gói (Turnkey Solution)

Chúng tôi nhận lắp đặt máy cắt laser cho các nhà máy di dời hoặc mua mới. Quy trình bao gồm:

  1. Khảo sát hạ tầng: Tư vấn vị trí đặt máy, đi dây điện, làm nền móng trước khi máy về.
  2. Lắp đặt & Cân chỉnh: Sử dụng máy cân bằng Laser Interferometer và thước Nivo điện tử độ chính xác 0.02mm/m để đảm bảo khung máy phẳng tuyệt đối.
  3. Bàn giao công nghệ: Chỉ rời đi khi máy đã cắt ra sản phẩm đạt yêu cầu chất lượng của khách hàng.

10.2. Nâng cấp và Tối ưu hóa (Retrofit & Upgrade)

Máy laser của bạn sau 3-5 năm có thể bị lạc hậu hoặc xuống cấp. Đừng vội thay máy mới!

  • Nâng cấp công suất nguồn: Dimec hỗ trợ thay thế nguồn cũ (ví dụ 1kW, 2kW) lên nguồn mới công suất cao (3kW, 6kW, 12kW) để tăng tốc độ cắt gấp đôi, gấp ba mà không cần thay khung máy.
  • Tối ưu hóa chi phí khí cắt: Kỹ sư Dimec sẽ cài đặt lại bộ thông số (Parameter) để giảm lượng khí tiêu thụ từ 15-20% trên mỗi mét cắt, giúp doanh nghiệp tiết kiệm hàng chục triệu đồng mỗi tháng.

10.3. Hỗ trợ Kỹ thuật Online 24/7 (Remote Support)

Thời gian chết (Downtime) là kẻ thù của sản xuất.

  • Công nghệ điều khiển từ xa: Thông qua TeamViewer/UltraViewer, kỹ thuật viên tại trung tâm điều hành của Dimec có thể truy cập trực tiếp vào máy tính điều khiển của bạn.
  • Chẩn đoán tức thì: Chúng tôi có thể xem mã lỗi, kiểm tra cài đặt phần mềm, tinh chỉnh thông số cắt, và thậm chí cập nhật Firmware cho máy từ xa. 80% các lỗi phần mềm được xử lý chỉ trong vòng 15 phút mà không cần chờ kỹ thuật đến tận nơi.
Thiết bị cơ khí DMTEC luôn sẵn sàng đáp ứng mọi nhu cầu sử dụng của khách hàng

Thiết bị cơ khí DMTEC luôn sẵn sàng đáp ứng mọi nhu cầu sử dụng của khách hàng

LỜI KẾT

Cài đặt máy cắt laser là nền móng của sự thành công trong gia công cơ khí. Một quy trình cài đặt chuẩn chỉnh ngay từ đầu sẽ giúp bạn tiết kiệm hàng trăm triệu đồng chi phí sửa chữa và vật tư tiêu hao trong tương lai.

Đừng để sự thiếu hiểu biết về kỹ thuật làm giảm giá trị khoản đầu tư của bạn. Hãy tuân thủ đúng quy trình 10 bước trên, hoặc để các chuyên gia của DMTec đồng hành cùng bạn.

Với phương châm “Công nghệ tiên phong – Gia công đỉnh cao”, Dimec cam kết mang lại giải pháp máy cắt laser tối ưu nhất cho doanh nghiệp Việt.

LIÊN HỆ VỚI CHÚNG TÔI NGAY HÔM NAY ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN MIỄN PHÍ:

CÔNG TY CỔ PHẦN THIẾT BỊ VÀ CÔNG NGHỆ DIMEC

Cung cấp máy cắt Laser Fiber, Máy hàn Laser, Phụ kiện & Dịch vụ kỹ thuật hàng đầu Việt Nam.

Hãy để Dimec nâng tầm xưởng cơ khí của bạn!

icon